Nhiều chủ tiệm mở quán cà phê hay tiệm nail cứ nghĩ đăng ký đại một ngành nghề cho xong thủ tục. Đến kỳ nộp thuế khoán, nhìn con số phải nộp mà giật mình vì cao gấp 2 đến 3 lần nhà hàng xóm. Lý do rất đơn giản: bạn chọn sai mã ngành nghề nên bị cơ quan thuế áp tỷ lệ ở mức kịch khung.
3 nhóm thuế khoán phổ biến: Sai một ly, đi vài triệu
Theo Thông tư 40/2021/TT-BTC của Bộ Tài chính, hộ kinh doanh nộp thuế khoán theo tỷ lệ phần trăm dựa trên tổng doanh thu. Tùy vào nhóm ngành bạn đăng ký, mức thuế sẽ rất khác nhau:
- Nhóm bán lẻ, phân phối hàng hóa: Mức thuế là 1,5% (gồm 1% thuế GTGT và 0,5% thuế TNCN). Ví dụ: bán quần áo, bán mỹ phẩm, tạp hóa.
- Nhóm dịch vụ có gắn với hàng hóa, dịch vụ ăn uống: Mức thuế là 4,5% (gồm 3% thuế GTGT và 1,5% thuế TNCN). Ví dụ: quán cà phê, tiệm phở, quán cơm, cơ sở chế biến thực phẩm.
- Nhóm dịch vụ thuần túy không bao thầu nguyên liệu: Mức thuế lên tới 7% (gồm 5% thuế GTGT và 2% thuế TNCN). Ví dụ: tiệm nail, cắt tóc, gội đầu, massage, tư vấn.
Nếu tiệm của bạn kinh doanh dịch vụ ăn uống nhưng khi làm giấy phép lại đăng ký nhầm sang nhóm dịch vụ chung, bạn đã tự làm mình phải nộp thuế gấp rưỡi.
Bẫy "mô hình kết hợp": Tiệm nail bán mỹ phẩm, quán cà phê bán hạt
Thực tế tại Việt Nam, rất ít hộ kinh doanh chỉ làm đúng một việc. Hầu hết các tiệm đều kết hợp nhiều nguồn thu:
- Ví dụ 1: Tiệm nail ở Đà Nẵng. Chị Lan làm móng cho khách (dịch vụ: 7%), đồng thời bán thêm sơn móng, kem dưỡng da cầm về (bán lẻ: 1,5%). Mỗi tháng chị thu 40 triệu đồng, trong đó 20 triệu từ làm móng và 20 triệu từ bán mỹ phẩm. Nếu đăng ký sai hoặc không tách bạch, chị sẽ bị tính 7% cho toàn bộ 40 triệu, tốn 2,8 triệu tiền thuế/tháng. Nếu tách đúng, phần mỹ phẩm chỉ tốn 300.000 đồng tiền thuế, tiết kiệm ngay 1,1 triệu đồng mỗi tháng.
- Ví dụ 2: Quán cà phê ở Nha Trang. Anh Nam phục vụ nước uống tại quán (ăn uống: 4,5%) và bán thêm cà phê hạt đóng gói cho khách du lịch mang về (bán lẻ: 1,5%). Doanh thu bán hạt cà phê đạt 30 triệu/tháng. Nếu không kê khai riêng mã bán lẻ, anh Nam đang phải nộp thừa 900.000 đồng tiền thuế mỗi tháng.
Chuyện gì xảy ra nếu bạn không tách riêng doanh thu từng mảng?
Quy định ngành thuế rất rõ ràng: Nếu hộ kinh doanh hoạt động nhiều lĩnh vực nhưng không hạch toán riêng được doanh thu từng mảng, cơ quan thuế sẽ áp mức tỷ lệ % cao nhất cho toàn bộ doanh thu.
Điều này có nghĩa là chỉ cần tiệm của bạn có cung cấp dịch vụ (mức 7%), toàn bộ tiền bán lẻ sản phẩm (vốn chỉ chịu 1,5%) cũng sẽ bị kéo lên mức 7%. Đây chính là lý do khiến nhiều chủ tiệm thắc mắc vì sao doanh số không tăng mà tiền thuế lại tăng vọt.
Lời khuyên từ Zô: Thuế không tính theo tên cửa hiệu mà tính theo bản chất dòng tiền của từng mã ngành. Tách riêng doanh thu bán lẻ và doanh thu dịch vụ ngay trên điện thoại là cách hợp pháp 100% giúp bạn không nộp thừa dù chỉ 1 đồng.
4 bước rà soát và điều chỉnh mã ngành để giảm thuế đúng luật
Bạn hoàn toàn có thể tự kiểm tra và chỉnh sửa lại hồ sơ đăng ký kinh doanh theo các bước sau:
- Bước 1: Kiểm tra Giấy đăng ký hộ kinh doanh (mất 3 phút). Lật tờ giấy đăng ký ra, xem mục "Ngành, nghề kinh doanh". Kiểm tra xem bạn đã có đủ mã cho mảng bán lẻ và mảng dịch vụ chưa.
- Bước 2: So sánh với Thông báo thuế khoán hiện tại. Xem bảng tính thuế của Chi cục Thuế gửi về đầu năm. Kiểm tra xem doanh thu của bạn đang bị nhân với 1,5%, 4,5% hay 7%.
- Bước 3: Hạch toán tách biệt trên điện thoại. Dùng ứng dụng Zô hoặc phần mềm quản lý để phân loại riêng đơn hàng dịch vụ và đơn hàng bán sản phẩm. Điều này giúp bạn có bằng chứng doanh thu rõ ràng khi cán bộ thuế kiểm tra.
- Bước 4: Nộp hồ sơ thay đổi thông tin đăng ký kinh doanh. Đến Bộ phận Một cửa thuộc UBND quận/huyện (hoặc nộp trực tuyến qua Cổng dịch vụ công Quốc gia tại dichvucong.gov.vn). Điền mẫu thay đổi, bổ sung mã ngành nghề bán lẻ hoặc dịch vụ ăn uống. Mức phí thay đổi thông tin thường dao động từ 50.000 đến 100.000 đồng tùy địa phương. Sau khi có giấy mới, bạn nộp bản sao cho cán bộ thuế quản lý địa bàn để điều chỉnh lại mức thuế khoán.
Chủ tiệm nên làm gì ngay hôm nay?
Hãy dành 10 phút tối nay lật lại Giấy đăng ký kinh doanh và Tờ thông báo thuế. Nếu phát hiện bị áp sai mã ngành, hãy tách riêng doanh thu trên điện thoại ngay từ hôm nay và chuẩn bị hồ sơ điều chỉnh. Đừng để tiền lời buôn bán vất vả bị trôi đi chỉ vì một mã ngành đăng ký nhầm!