Nhiều năm liền, chủ tiệm nhỏ chỉ cần nhớ một con số: tiền thuế khoán mỗi tháng do cơ quan thuế thông báo. Từ năm 2026, cách đó không còn nữa. Hộ kinh doanh chuyển sang tự khai doanh thu thực tế, ngưỡng không phải nộp thuế cũng thay đổi, và nhiều bài viết cũ trên mạng vẫn còn nói "trên 100 triệu là phải nộp thuế". Kết quả là nhiều chủ tiệm hoang mang: tiệm mình có phải nộp không, phải khai gì, có bắt buộc xuất hoá đơn không?
Bài này tóm lại những thay đổi chính, viết bằng lời đơn giản. Đây là thông tin tham khảo, không thay cho văn bản gốc và tư vấn của cơ quan thuế. Quy định về thuế còn có thể được hướng dẫn thêm, nên trước khi khai, bạn hãy đối chiếu với văn bản chính thức hoặc hỏi cơ quan thuế quản lý trực tiếp tiệm mình.
Thay đổi 1: Bỏ thuế khoán, chuyển sang tự khai
Theo Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội về phát triển kinh tế tư nhân, phương pháp thuế khoán đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh chấm dứt từ ngày 1/1/2026. Thay vào đó, hộ kinh doanh tự kê khai và tự chịu trách nhiệm về doanh thu thực tế của mình.
Điều này có nghĩa là:
- Không còn chuyện cơ quan thuế "ấn định" một mức khoán cố định cho cả năm.
- Bạn phải tự biết doanh thu thật của tiệm, theo tháng, quý và năm.
- Số liệu bạn khai cần có cơ sở: sổ sách, sao kê tài khoản, hoá đơn nếu có.
Cũng theo Nghị quyết 198/2025/QH15, lệ phí môn bài được bãi bỏ từ ngày 1/1/2026.
Thay đổi 2: Ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế là 1 tỷ đồng/năm
Đây là thay đổi được hỏi nhiều nhất. Chính sách thuế với hộ kinh doanh năm 2026 được quy định tại Nghị định 68/2026/NĐ-CP. Ban đầu, ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập cá nhân (TNCN) là 500 triệu đồng/năm. Sau đó, Nghị định 141/2026/NĐ-CP ngày 29/4/2026 sửa đổi, nâng ngưỡng này lên 1 tỷ đồng/năm, áp dụng từ ngày 1/1/2026.
| Doanh thu cả năm | Thuế GTGT, TNCN | Việc vẫn phải làm |
|---|---|---|
| Từ 1 tỷ đồng trở xuống | Không phải nộp | Thông báo doanh thu với cơ quan thuế theo mẫu và thời hạn hướng dẫn; giữ sổ sách, chứng từ |
| Trên 1 tỷ đồng | Phải kê khai, nộp theo quy định | Kê khai định kỳ, dùng hoá đơn điện tử, ghi sổ đầy đủ |
Lưu ý quan trọng: con số 1 tỷ là doanh thu, tức tổng tiền bán được, không phải tiền lời. Một tiệm bán 90 triệu mỗi tháng là 1,08 tỷ mỗi năm, đã vượt ngưỡng dù trừ hết chi phí có khi chỉ lời vài chục triệu.
Ngưỡng 100 triệu mà nhiều bài viết cũ nhắc tới là quy định của giai đoạn trước, không còn đúng cho năm 2026.
Thay đổi 3: Trên 1 tỷ, tính thuế thế nào
Nếu tiệm có doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm, theo các hướng dẫn hiện hành:
- Thuế GTGT tính theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu, tỷ lệ khác nhau theo nhóm ngành (bán hàng, dịch vụ, ăn uống, cho thuê tài sản…).
- Thuế TNCN với nhóm doanh thu trên 1 tỷ đến 3 tỷ đồng được chọn cách tính: theo tỷ lệ trên phần doanh thu vượt ngưỡng, hoặc theo thu nhập (doanh thu trừ chi phí hợp lý) nhân thuế suất. Cách tính theo thu nhập đòi hỏi bạn có chứng từ chi phí đầy đủ.
- Với doanh thu cao hơn nữa, cách tính theo thu nhập là bắt buộc.
Phần này có nhiều chi tiết (tỷ lệ theo ngành, cách chọn phương pháp, thời gian giữ phương pháp đã chọn, kỳ kê khai). Các bài tổng hợp trên mạng đôi khi diễn đạt khác nhau. Nếu tiệm bạn gần hoặc trên mức 1 tỷ, hãy hỏi trực tiếp cơ quan thuế hoặc một người làm dịch vụ kế toán uy tín trước khi chọn cách tính.
Câu hỏi đầu tiên không phải là "thuế bao nhiêu phần trăm", mà là "doanh thu thật của tiệm mình cả năm là bao nhiêu". Không biết con số này thì không khai đúng được, dù quy định có đơn giản đến đâu.
Thay đổi 4: Hoá đơn điện tử
Theo quy định hiện hành (Nghị định 68/2026/NĐ-CP đã sửa đổi bởi Nghị định 141/2026/NĐ-CP), hộ kinh doanh có doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm phải dùng hoá đơn điện tử (hoá đơn có mã của cơ quan thuế, hoặc hoá đơn khởi tạo từ máy tính tiền có kết nối dữ liệu với cơ quan thuế). Hộ có doanh thu thấp hơn thì không bắt buộc, nhưng có thể đăng ký dùng nếu khách hay cần hoá đơn.
Những điều nên biết:
- Hoá đơn điện tử là chứng từ theo quy định về hoá đơn. Ảnh chụp màn hình chuyển khoản, bill in từ máy in nhiệt thông thường hay ghi chép trong sổ quỹ không phải là hoá đơn.
- Muốn dùng hoá đơn điện tử, bạn cần đăng ký với cơ quan thuế và thường dùng dịch vụ của một nhà cung cấp hoá đơn điện tử.
- Nếu tiệm đang ở quanh mức 1 tỷ, nên chuẩn bị trước thay vì chờ đến lúc vượt ngưỡng.
Thay đổi 5: Tài khoản ngân hàng dùng để bán hàng
Khi khách trả tiền chủ yếu bằng chuyển khoản, sao kê tài khoản trở thành một nguồn số liệu quan trọng. Theo hướng dẫn tại Thông tư 18/2026/TT-BTC, hộ kinh doanh thông báo cho cơ quan thuế các tài khoản ngân hàng, ví điện tử dùng để nhận tiền bán hàng (mẫu 01/BK-STK). Nếu bạn chưa làm, hãy hỏi cơ quan thuế quản lý về cách nộp và thời hạn áp dụng cho tiệm mình.
Lời khuyên thực tế:
- Dùng một tài khoản riêng cho tiền bán hàng, không lẫn với tiền sinh hoạt gia đình. Xem cách làm trong bài tách tiền bán hàng và tiền nhà trong cùng tài khoản.
- Hạn chế để khách chuyển vào tài khoản riêng của nhân viên. Nếu có, phải ghi lại rõ ràng.
- Không ghi nội dung chuyển khoản gây hiểu nhầm. Bài chuyển tiền VietQR ghi nội dung gì có giải thích thêm.
Thay đổi 6: Sổ sách của hộ kinh doanh
Từ năm 2026, chế độ kế toán cho hộ kinh doanh được hướng dẫn tại Thông tư 152/2025/TT-BTC, thay cho hướng dẫn cũ. Mức độ sổ sách phụ thuộc vào nhóm doanh thu: hộ nhỏ ghi đơn giản hơn, hộ lớn phải ghi chi tiết hơn, kể cả chi phí nếu chọn tính thuế theo thu nhập. Hãy hỏi cơ quan thuế hoặc người làm kế toán xem tiệm mình cần những mẫu sổ nào.
Dù thuộc nhóm nào, thói quen ghi đủ mọi khoản thu mỗi ngày, cả tiền mặt lẫn chuyển khoản, là nền tảng. Bài sổ quỹ tiệm nhỏ ghi thế nào để tối không phải đối soát hướng dẫn cách ghi gọn mà không sót.
Một điểm khác: từ ngày 1/7/2025, chính quyền địa phương tổ chức theo hai cấp, không còn cấp quận, huyện. Thủ tục đăng ký hộ kinh doanh và tên gọi các cơ quan thuế cũng thay đổi theo. Nếu đọc hướng dẫn nào còn ghi "Chi cục Thuế quận…" hay "UBND huyện…", đó là hướng dẫn cũ.
Ví dụ minh hoạ: hai tiệm, hai cách chuẩn bị
Hai tình huống dưới đây là giả định để minh hoạ, số liệu không phải của tiệm thật.
Tiệm bún ở Bình Thạnh, khoảng 60 triệu/tháng
Doanh thu cả năm khoảng 720 triệu, dưới ngưỡng 1 tỷ. Theo quy định hiện hành, chị chủ tiệm không phải nộp thuế GTGT, TNCN, nhưng vẫn thông báo doanh thu và giữ sổ. Việc chị cần làm: ghi đủ tiền mặt và chuyển khoản mỗi ngày, tách tài khoản bán hàng, cuối năm cộng lại để thông báo đúng.
Spa ở Nha Trang, khoảng 95 triệu/tháng
Doanh thu cả năm khoảng 1,14 tỷ, đã vượt ngưỡng. Chủ spa cần kê khai, dùng hoá đơn điện tử và cân nhắc nên tính thuế TNCN theo tỷ lệ trên doanh thu hay theo thu nhập. Nếu chi phí nhân công, mặt bằng, mỹ phẩm có chứng từ đầy đủ, cách tính theo thu nhập có thể có lợi hơn. Ngược lại, nếu chứng từ chi phí thiếu, cách tính theo doanh thu đơn giản hơn. Chủ spa nên ngồi với người làm kế toán để tính cả hai cách.
Biết doanh thu thật mỗi ngày: việc nên làm ngay
Dù tiệm ở nhóm nào, mọi thay đổi trên đều quay về một việc: bạn phải biết chính xác mình thu bao nhiêu. Với tiệm có nhân viên nhận tiền, cả tiền mặt lẫn chuyển khoản qua nhiều tài khoản, con số này thường bị sót.
Zô Cash giúp ở đúng chỗ này: nhân viên chụp bill chuyển khoản, số tiền, giờ và ngân hàng tự vào sổ quỹ; tiền mặt ghi ngang hàng chuyển khoản; có báo cáo theo ngày, tuần, tháng và năm. Cuối quý hay cuối năm bạn có sẵn con số tổng để đối chiếu với sao kê ngân hàng.
Nói thật để bạn khỏi hiểu nhầm: Zô Cash không phải hoá đơn điện tử, không phải phần mềm kế toán, không kết nối với cơ quan thuế và không khai thuế thay bạn. Nó là sổ quỹ giúp bạn biết doanh thu thật. Việc kê khai, hoá đơn và sổ sách theo quy định bạn vẫn làm với cơ quan thuế hoặc người làm kế toán. Số tiền trong Zô Cash được khoá bằng chìa sinh ra trên điện thoại của chủ quán, nên Zô không thấy doanh thu của bạn. Để hiểu cách đọc các con số này, xem bài báo cáo doanh thu tiệm nhỏ: đọc số để ra quyết định.
Câu hỏi thường gặp
Doanh thu dưới 1 tỷ thì có cần làm gì với cơ quan thuế không?
Có. Theo hướng dẫn hiện hành, hộ dưới ngưỡng không phải nộp thuế GTGT, TNCN nhưng vẫn thông báo doanh thu với cơ quan thuế. Mẫu và thời hạn cụ thể, bạn nên hỏi cơ quan thuế quản lý trực tiếp.
Tiệm có cả tiền mặt và chuyển khoản thì khai thế nào?
Doanh thu là tổng tất cả các khoản thu, không phân biệt hình thức. Tiền mặt cũng là doanh thu. Đây là lý do nên ghi tiền mặt ngang hàng với chuyển khoản trong sổ quỹ.
Tháng này doanh thu cao, tháng sau thấp thì tính sao?
Ngưỡng 1 tỷ xét theo cả năm. Nhưng việc kê khai có thể theo kỳ (ví dụ theo quý với hộ trên ngưỡng), nên bạn cần số liệu từng tháng, đừng đợi cuối năm mới cộng.
Xem văn bản gốc ở đâu?
Bạn tìm theo số hiệu văn bản (Nghị quyết 198/2025/QH15, Nghị định 68/2026/NĐ-CP, Nghị định 141/2026/NĐ-CP, Thông tư 18/2026/TT-BTC, Thông tư 152/2025/TT-BTC) trên hệ thống văn bản của Chính phủ hoặc hỏi trực tiếp cơ quan thuế.
Hôm nay bạn nên làm gì
Cộng doanh thu 9 tháng đầu năm 2026 của tiệm, cả tiền mặt lẫn chuyển khoản. Nhân lên để ước cả năm. Nếu con số gần hoặc trên 1 tỷ, hẹn cơ quan thuế hoặc người làm kế toán ngay trong tháng này. Nếu không cộng được vì sổ sách rời rạc, đó là việc cần sửa trước tiên.
Muốn biết doanh thu thật mỗi ngày mà không ngồi đối soát? Zô Cash là sổ quỹ miễn phí trọn đời: chụp bill, tiền tự vào sổ, tiền mặt ghi ngang hàng chuyển khoản, báo cáo theo ngày, tháng, năm. Ứng dụng sắp có trên các chợ ứng dụng; để lại số ở trang Zô Cash để nhận tin ngày mở tải về, hoặc nhắn Zalo cho Zô.
